Executeur of gevolmachtigde bij een erfenis

Wat zijn de verschillen en wie heeft welke bevoegdheden?

Bij het afwikkelen van een erfenis of nalatenschap spelen vaak verschillende personen een rol. Twee functies die regelmatig worden verward zijn de executeur en de gevolmachtigde (boedelgevolmachtigde).

Hoewel beide personen betrokken kunnen zijn bij de afwikkeling van een nalatenschap, verschillen hun bevoegdheden, verantwoordelijkheden en juridische positie aanzienlijk.

Voor boekhouders, executeurs, erfgenamen en gevolmachtigden is het belangrijk om te begrijpen wat deze rollen precies inhouden. In dit artikel leggen we het verschil uit tussen een executeur testamentair en een gevolmachtigde bij een erfenis.

Meer artikelen over dit onderwerp zijn te vinden op de pagina:
https://bfbcs.nl/executeur/

Wat is een executeur

Een executeur is iemand die door de overledene zelf in het testament is aangewezen om de nalatenschap af te wikkelen.

Dit wordt ook wel een executeur testamentair genoemd.

De executeur krijgt zijn bevoegdheden dus niet van de erfgenamen, maar rechtstreeks van de overledene via het testament.

Volgens informatie van de Rijksoverheid kan een executeur bijvoorbeeld verantwoordelijk zijn voor:

het beheren van de nalatenschap
het betalen van schulden van de overledene
het regelen van praktische zaken na overlijden
het voorbereiden van de verdeling van de erfenis

Meer informatie hierover is te vinden via:
https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/erven/vraag-en-antwoord/wie-regelt-de-afwikkeling-en-de-verdeling-van-de-erfenis

Een belangrijk kenmerk van een executeur is dat hij zelfstandig kan handelen binnen de bevoegdheden van het testament.

Erfgenamen hoeven in veel gevallen geen toestemming te geven voor de uitvoering van zijn taken.

Wat is een gevolmachtigde bij een erfenis

Een gevolmachtigde bij een nalatenschap wordt niet door de overledene benoemd, maar door de erfgenamen zelf.

De erfgenamen geven dan een zogenaamde boedelvolmacht.

Met deze volmacht mag de gevolmachtigde namens de erfgenamen handelen bij de afwikkeling van de erfenis.

Dit wordt vaak gebruikt wanneer:

er geen executeur in het testament staat
erfgenamen zelf de erfenis willen regelen
erfgenamen iemand aanwijzen om administratieve taken uit te voeren

Volgens informatie van Erfwijzer kan een gevolmachtigde bijvoorbeeld worden ingeschakeld om praktische zaken te regelen namens de erfgenamen.
https://www.erfwijzer.nl/erfenis/gevolmachtigde-en-erfenis.html

Belangrijk is dat een gevolmachtigde niet zelfstandig bevoegd is, maar altijd handelt namens de erfgenamen.

Het belangrijkste verschil

Het belangrijkste verschil tussen een executeur en een gevolmachtigde is de bron van hun bevoegdheid.

De executeur wordt benoemd door de overledene in het testament.

De gevolmachtigde wordt aangewezen door de erfgenamen.

Hierdoor verschillen ook hun bevoegdheden en positie.

Vergelijking: executeur en gevolmachtigde

Executeur
Benoemd in het testament door de overledene
Handelt zelfstandig binnen zijn bevoegdheden
Heeft wettelijke taken bij de afwikkeling van de nalatenschap
Ontslag vaak alleen mogelijk via de kantonrechter

Gevolmachtigde
Benoemd door de erfgenamen
Handelt namens de erfgenamen
Heeft alleen bevoegdheden die in de volmacht staan
Volmacht kan meestal op elk moment worden ingetrokken

Meer uitleg over dit verschil is ook te vinden op:
https://www.doehetzelfnotaris.nl/verschil-boedelvolmacht-en-executeur/

Wat mag een executeur doen

De bevoegdheden van een executeur staan meestal in het testament.

Veel voorkomende taken zijn:

beheer van de nalatenschap
betalen van schulden
regelen van praktische zaken
contact met banken en instanties
opstellen van een overzicht van bezittingen en schulden

Een executeur kan bijvoorbeeld:

bankrekeningen beheren
rekeningen betalen
administratie bijhouden
contact opnemen met belastingdienst

In sommige gevallen is er sprake van een afwikkelingsbewindvoerder. Deze heeft nog ruimere bevoegdheden en mag ook de erfenis verdelen.

Wat mag een gevolmachtigde doen

Een gevolmachtigde mag alleen handelingen verrichten die in de boedelvolmacht zijn opgenomen.

Dit kan bijvoorbeeld zijn:

administratie regelen
contact onderhouden met banken
informatie verzamelen over bezittingen
facturen betalen namens erfgenamen
belastingaangifte voorbereiden

Omdat de gevolmachtigde namens de erfgenamen handelt, moeten belangrijke beslissingen vaak door de erfgenamen zelf worden goedgekeurd.

Wat mag een gevolmachtigde niet doen

Een gevolmachtigde heeft geen zelfstandige positie zoals een executeur.

Daarom zijn er ook beperkingen.

Een gevolmachtigde kan bijvoorbeeld meestal niet:

de erfenis zelfstandig verdelen
beslissingen nemen zonder toestemming van erfgenamen
handelen buiten de gegeven volmacht
erfgenamen verplichten tot bepaalde keuzes

Wanneer een gevolmachtigde buiten zijn bevoegdheden handelt, kan hij mogelijk aansprakelijk worden gesteld door de erfgenamen.

Wanneer kiezen erfgenamen voor een gevolmachtigde

Erfgenamen kiezen vaak voor een gevolmachtigde wanneer:

er geen executeur in het testament staat
de erfgenamen zelf de controle willen houden
de afwikkeling administratief complex is
er meerdere erfgenamen zijn

In dat geval kan een boekhouder, adviseur of vertrouwenspersoon worden aangewezen om de administratie en praktische zaken te regelen.